<!-- content-expansion-v1 -->

Hướng Dẫn Phúc Lợi & An Sinh Xã Hội cho Người Nước Ngoài Tại Nhật Bản

Nhật Bản có một hệ thống phúc lợi xã hội toàn diện bao gồm chăm sóc dài hạn, hỗ trợ người khuyết tật, phúc lợi trẻ em và bảo vệ sinh kế. Hầu hết các phúc lợi này áp dụng cho cả cư dân nước ngoài miễn là bạn đã đăng ký là cư dân và đáp ứng các điều kiện liên quan.

Bảo Hiểm Chăm Sóc Dài Hạn (介護保険)

Ai Phải Đăng Ký

• Từ 40 tuổi trở lên: Tất cả cư dân từ 40 tuổi trở lên — bao gồm cả người nước ngoài — sẽ tự động được đăng ký vào bảo hiểm chăm sóc dài hạn (介護保険)
• Việc đăng ký diễn ra tự động khi bạn bước sang tuổi 40; văn phòng thành phố của bạn sẽ quản lý việc này

Phí Bảo Hiểm

• Độ tuổi 40–64: Bao gồm trong phí bảo hiểm y tế quốc gia hoặc phí bảo hiểm y tế của nhân viên (không cần thanh toán riêng)
• Độ tuổi 65 trở lên: Phí riêng sẽ được trừ từ các khoản thanh toán lương hưu hoặc được lập hóa đơn riêng
• Mức phí thay đổi tùy theo thành phố và mức thu nhập

Dịch Vụ Chăm Sóc Dài Hạn (介護サービス)

Nếu bạn hoặc một thành viên trong gia đình cần chăm sóc dài hạn, bạn có thể đăng ký chứng nhận nhu cầu chăm sóc (要介護認定):

Bước 1: Đăng ký tại quầy bảo hiểm chăm sóc dài hạn của văn phòng thành phố (介護保険担当窓口)

Bước 2: Một nhân viên khảo sát sẽ đến nhà để đánh giá tình trạng của người cần chăm sóc

Bước 3: Một ủy ban chứng nhận sẽ xác định mức độ chăm sóc (要支援1-2 hoặc 要介護1-5)

Bước 4: Một quản lý chăm sóc (ケアマネジャー) sẽ giúp bạn chọn và sắp xếp các dịch vụ

Các Dịch Vụ Có Sẵn

• Chăm sóc tại nhà (訪問介護): Nhân viên chăm sóc đến nhà để tắm rửa, hỗ trợ ăn uống, v.v.
• Dịch vụ ban ngày (通所介護/デイサービス): Vận chuyển hàng ngày đến cơ sở chăm sóc cho các hoạt động và bữa ăn
• Dịch vụ lưu trú ngắn hạn (ショートステイ): Lưu trú tạm thời tại cơ sở để giảm bớt gánh nặng cho người chăm sóc gia đình
• Đặt tại nhà dưỡng lão (特別養護老人ホーム): Dành cho những người có nhu cầu chăm sóc cao

Chi phí: Bạn sẽ phải trả 10–30% chi phí dịch vụ tùy thuộc vào thu nhập; bảo hiểm sẽ chi trả phần còn lại.

Dành cho người nước ngoài: Dịch vụ chăm sóc có sẵn cho bất kỳ cư dân nào đã đăng ký bảo hiểm chăm sóc dài hạn. Nhân viên chăm sóc đa ngôn ngữ có sẵn ở một số khu vực — hãy hỏi quản lý chăm sóc của bạn.

Trợ Cấp Phúc Lợi Trẻ Em (児童福祉)

Trợ Cấp Trẻ Em (児童手当)

• Xem phần Mang Thai & Chăm Sóc Trẻ Em để biết chi tiết đầy đủ
• Hàng tháng từ ¥10,000–¥15,000 cho mỗi trẻ em đến tuổi trung học

Trợ Cấp Hỗ Trợ Trẻ Em cho Cha Mẹ Đơn Thân (児童扶養手当)

• Dành cho các hộ gia đình cha mẹ đơn thân (ly hôn, ly thân hoặc cha/mẹ đã mất)
• Số tiền: ¥45,500/tháng cho đứa trẻ đầu tiên; ¥10,750 thêm cho đứa trẻ thứ hai; ¥6,450 cho mỗi đứa trẻ tiếp theo (số tiền năm 2024; có giới hạn thu nhập)
• Điều kiện: Cư dân nước ngoài là người chăm sóc chính cho trẻ em dưới 18 tuổi
• Cách đăng ký: Tại văn phòng thành phố của bạn (福祉担当窓口)
• Chứng từ cần thiết: Giấy chứng nhận ly hôn, giấy khai sinh của trẻ, thẻ cư trú

Trợ Cấp Hỗ Trợ Trẻ Em Đặc Biệt (特別児童扶養手当)

• Dành cho cha mẹ hoặc người giám hộ nuôi dưỡng trẻ em (dưới 20 tuổi) có khuyết tật về thể chất hoặc tinh thần
• Số tiền: ¥55,350/tháng (Cấp độ 1, khuyết tật nặng) hoặc ¥36,860/tháng (Cấp độ 2)
• Đăng ký tại văn phòng thành phố; cần đánh giá khuyết tật

Trợ Cấp Phúc Lợi Trẻ Em Khuyết Tật (障害児福祉手当)

• Dành cho trẻ em có khuyết tật nặng sống tại nhà (không phải trong cơ sở)
• Số tiền: ¥15,690/tháng
• Đăng ký tại văn phòng thành phố

Phúc Lợi Khuyết Tật (障害福祉)

Chứng Nhận Khuyết Tật (障害者手帳)

Nhật Bản có ba loại chứng nhận khuyết tật (手帳) dành cho bất kỳ ai — bao gồm cả người nước ngoài — đáp ứng tiêu chí:

Chứng Nhận	Phạm Vi	Cơ Quan Cấp
Chứng Nhận Khuyết Tật Thể Chất (身体障害者手帳)	Khuyết tật thể chất (thị giác, thính giác, vận động, nội tạng)	Văn phòng thành phố hoặc văn phòng phúc lợi
Chứng Nhận Khuyết Tật Trí Tuệ (療育手帳)	Khuyết tật trí tuệ	Trung tâm phúc lợi tỉnh/thành phố
Chứng Nhận Khuyết Tật Tâm Thần (精神障害者保健福祉手帳)	Các tình trạng sức khỏe tâm thần, tự kỷ	Chính quyền tỉnh

Lợi Ích Khi Có Chứng Nhận Khuyết Tật

• Giảm giá trên phương tiện giao thông công cộng (tàu, xe buýt, chuyến bay nội địa)
• Giảm phí NHK
• Khấu trừ thuế thu nhập
• Quyền truy cập ưu tiên vào các dịch vụ phúc lợi và nhà ở

Cách Đăng Ký Chứng Nhận Khuyết Tật

• Đến văn phòng phúc lợi của thành phố (福祉課) hoặc tổ chức phúc lợi xã hội
• Mang theo: thẻ cư trú, thẻ My Number, ảnh gần đây, chẩn đoán y tế từ bác sĩ
• Thời gian xử lý: 1-3 tháng

Dịch Vụ Phúc Lợi Cho Người Khuyết Tật

Theo Luật Hỗ Trợ Toàn Diện cho Người Khuyết Tật (障害者総合支援法), cư dân có khuyết tật có thể tiếp cận:
- Dịch vụ giúp đỡ tại nhà (居宅介護)
- Chương trình ban ngày tại các cơ sở phúc lợi (生活介護)
- Chương trình hỗ trợ việc làm (就労支援)
- Dịch vụ lưu trú ngắn hạn (短期入所)

Đăng ký thông qua quầy phúc lợi khuyết tật của văn phòng thành phố (障害福祉担当窓口).

Bảo Vệ Sinh Kế (生活保護)

Bảo vệ sinh kế (生活保護) cung cấp một mạng lưới an toàn cho những người không thể tự hỗ trợ tài chính.

Ai Có Thể Đăng Ký

• Công dân Nhật Bản: Đủ điều kiện hoàn toàn theo Luật Trợ Cấp Công Cộng
• Người nước ngoài: Một số loại visa đủ điều kiện theo hướng dẫn hành chính (không phải quyền hợp pháp):
  • Cư dân vĩnh viễn (永住者)
  • Cư dân dài hạn (定住者)
  • Vợ/chồng của công dân Nhật Bản (日本人の配偶者等)
  • Cư dân vĩnh viễn đặc biệt (特別永住者)
• Những người có visa lao động (kỹ sư, sinh viên, v.v.) thường không đủ điều kiện cho bảo vệ sinh kế

Các Loại Bảo Vệ (保護の種類)

Loại	Nội Dung
Hỗ trợ sinh hoạt (生活扶助)	Chi phí sinh hoạt cơ bản hàng ngày
Hỗ trợ nhà ở (住宅扶助)	Trợ cấp tiền thuê nhà
Hỗ trợ y tế (医療扶助)	Chi phí y tế được chi trả hoàn toàn
Hỗ trợ giáo dục (教育扶助)	Chi phí học tập cho trẻ em
Hỗ trợ việc làm (生業扶助)	Chi phí đào tạo nghề

Cách Đăng Ký

1. Liên hệ với Văn Phòng Phúc Lợi (福祉事務所) tại văn phòng thành phố của bạn
2. Một nhân viên xã hội sẽ đến nhà bạn để đánh giá tình hình
3. Bạn phải sử dụng tất cả tài sản và thu nhập có sẵn trước (tiết kiệm phải dưới một ngưỡng nhất định)
4. Đăng ký tất cả các phúc lợi khác có thể áp dụng trước khi đăng ký bảo vệ

Quan trọng: Đăng ký bảo vệ sinh kế không ảnh hưởng trực tiếp đến việc gia hạn visa của bạn, nhưng các nhân viên nhập cư có thể xem xét điều này khi đánh giá bạn có đáp ứng yêu cầu "tự cung tự cấp" cho một số gia hạn visa hay không. Nếu cần, hãy tham khảo ý kiến từ một người làm dịch vụ hành chính được chứng nhận (行政書士) về vấn đề nhập cư.

Hệ Thống Hỗ Trợ Tự Cung Tự Cấp (生活困窮者自立支援制度)

Dành cho những người chưa đến mức cần bảo vệ sinh kế nhưng đang gặp khó khăn về tài chính:

• Tư Vấn Hỗ Trợ Tự Cung Tự Cấp (自立相談支援): Tư vấn miễn phí tại văn phòng phúc lợi của thành phố bạn
• Hỗ Trợ Nhà Ở Tạm Thời (一時生活支援): Nhà ở và bữa ăn ngắn hạn cho những người không có chỗ ở ổn định
• Hỗ Trợ Quản Lý Tài Chính Hộ Gia Đình (家計改善支援): Giúp đỡ trong việc quản lý tài chính hộ gia đình

Để tiếp cận các dịch vụ này, hãy đến văn phòng thành phố và hỏi về quầy hỗ trợ tự cung tự cấp (生活困窮者自立支援).

Liên Hệ Chính cho Phúc Lợi & An Sinh Xã Hội

Dịch Vụ	Liên Hệ
Chứng nhận chăm sóc dài hạn	Quầy 介護保険担当窓口 của văn phòng thành phố bạn
Phúc lợi cho người khuyết tật	Quầy 障害福祉担当窓口 của văn phòng thành phố bạn
Trợ cấp phúc lợi trẻ em	Quầy 児童福祉担当窓口 của văn phòng thành phố bạn
Bảo vệ sinh kế	Văn phòng 福祉事務所 của thành phố bạn
Tư vấn phúc lợi đa ngôn ngữ	Trung tâm Tư Vấn Cư Dân Nước Ngoài (地域によって異なる)

Hỗ trợ ngôn ngữ: Nhiều văn phòng phúc lợi hiện có dịch vụ phiên dịch qua điện thoại. Hãy yêu cầu nhân viên quầy sắp xếp một phiên dịch viên (通訳を呼んでください). Quỹ Nhật Bản cũng cung cấp hướng dẫn phúc lợi xã hội đa ngôn ngữ tại các trung tâm tư vấn cho người nước ngoài.